Jakie jest prawidłowe naciągnięcie want, sztagu i achtersztagu?
Regulacja olinowania stałego utrzymującego maszt w stanie
zdatnym do użycia jest łatwa pod warunkiem że znane są nam ogólne
zasady i jesteśmy skłonni do ich przestrzegania. A że tak nie jest
wystarczy popatrzyć na maszty naszych łódek zarówno na śródlądziu
jak i na morzu. Sprawa jest prosta dla jednej pary salingow i komplikuje się gdy tych par salingów jest więcej, pojawiają się jumpsalingi i wanty diamentowe (krouzwanty).
Etap I. Regulacja olinowania stałego nie związanego z pokładem
Etap ten wykonujemy gdy maszt leży wygodnie na paru
kobyłkach przed jego postawieniem a po zamontowaniu
wszystkich okuć i salingów.
1. Wanty diamentowe napinamy mocno dbając o ich jednakowe
napięcie i prostoliniowość masztu, która sprawdzamy patrząc
wzdłuż szyny pełzaczy grota lub likszpary.
2. Jumpwanty napinamy tak mocno, aby nadać lekkie ugięcie
masztu w części objętej jumpwantami.
3. Klarujemy pozostałe liny takielunku wanty i sztagi wiążąc je do
masztu krawatami w okolicy knag (wind) falowych. Zakładamy
liny takielunku ruchomego. Maszt przygotowany jest do
stawiania.
4. Stawiamy maszt.
Etap II. Regulacja olinowania stałego związanego z pokładem
Zasada pierwsza. Im lina dłuższa tym jej napięcie powinno być większe
Zasada druga. Zmianę napięcia want wykonujemy zawsze na obu burtach.
Zasada trzecia. Po każdej zmianie napięcia sprawdzamy
kształt (prostoliniowość) masztu.
Na podstawie tych zasad można podąć następujący przepis dostrajania takielunku topowego.
1. Mocujemy wszystkie liny takielunku stałego do swoich podwięzi
i lekko je napinamy.
Sprawdzamy ustawienie masztu czy jest właściwe Należy zejść z
łódki i sprawdzić jego pochylenie patrząc prostopadle do
diametralnej i wzdłuż diametralnej czy jest pionowy.
2. Z pokładu sprawdzamy czy maszt jest prosty, patrząc od dołu wzdłuż
likszpary lub szyny pełzaczy
3. Napinamy wanty kolumnowe na obu burtach o jednakowa ilość obrotów
beczek ściągaczy Na początek 3-4 obroty beczek ściągaczy
4. Napinamy stenwanty (o ile są) zwiększając ilość obrotów
proporcjonalnie do stosunku długości kolumnówek i stenwanty.
Dodajemy 1 - 2 obroty więcej niz. wyjdzie z obliczenia.
Sprawdzamy czy stenga objęta napiętymi stenwantami jest prosta
czyli czy jest przedłużeniem kolumny.
5. Napinamy następne stenwanty, jeżeli są zwiększając ich napięcie w
stosunku do poprzednich.
6. Napinamy topwanty zgodnie z zasada zwiększania napięcia
7. Sprawdzamy odpowiadające sobie pary want (lewa-prawa) czy są
jednakowo napięte uderzając w nie śrubokrętem Słuchamy czy wydają
jednakowy ton i lekko regulując ściągacze doprowadzamy do
jednakowego brzmienia.
8. Zaciągamy napinacze sztagu i achtersztagu (baba, pantofel o ile są)
Napinamy sztag i achtersztag tak aby ustalić położenie masztu w
diametralnej jachtu. Jego pochylenie i ugięcie Napięcie sztagu i
achtersztagu b. mocne.
UWAGA: Maszt w widoku bocznym powinien być prosty lub lekko wygięty do przodu. NIGDY ODWROTNIE (zawsze strzałka ugięcie w kierunku dziobu)
9. Stawiamy żagle i wypływamy. Pływamy takim kursem i tak wybieramy żagle aby powodować przechyl 30-35 st. Obserwujemy wanty zawietrzne. ŻADNA NIE MOŻE BYC LUŹNA. Wybieramy luz pamiętając ile obrotów na którym ściągaczu.
10. Robimy zwrot i zwiększamy napięcie na wantach symetrycznych do tych które tego wymagały w pkt. 9 o taką samą ilość obrotów
11. Sprawdzamy ugięcie sztagu. Regulacja ugięcia sztagu przez odpowiednio duży naciąg achtersztagu.
12. Wracamy. Zwalniamy napinacze i zabezpieczamy ściągacze przed odkręceniem Przeciwnakrętki i dodatkowo miękkim drutem lub specjalnymi agrafkami.
Dla takielunku ułamkowego zasady te stosują się z uproszczeniami, ponieważ takielunek jest prosty to i dostrajanie jest prostsze i szybsze.